|
Pijace kao tržni prostori
Pijace predstavljaju jedno od
najstarijih mesta prodaje poljoprivrednih
proizvoda. Tokom istorije, one su pratile razvoj
društveno – ekonomskih odnosa i stalno su
obogaćivane kako novom ponudom roba, tako i
novom opremom i načinima prodaje.
Savremena pijace u današnjem
smislu, prestavlja prostor namenjen i komunalno
opremljen za obavljanje prometa
poljoprivredno-prehrambenih i drugih proizvoda i
vršenje usluga u prometu robe. Održavanje,
opremanje i korišćenje tog prostora vrši se u
skladu sa važećim propisima. Savremena pijaca
ima odgovarajuću komunalnu infrastrukturu,
određeni broj stalnih objekata i prostor na
kojem se raspoređuju pokretni objekti i oprema.
Pijace su vremenom postale nužnost i tradicija,
legalni oblici prodaje pojedinih vrsta roba sa
pravnom regulativom. Dok su u seoskim područjima
pijace ili sajmovi vezani samo za odrađene dane
u nedelji i praznike u godini, u isto vreme
pijace u gradovima postaju svakodnevna potreba
gradskog stanovništva tako da zauzimaju značajno
mesto u urbanističkim planovima gradskih celina.
Pijace su postale svojevrsni barometar cena i
pokazatelj socio-ekonomskog raslojavanja
stanovništva, odnosno , razvoja pojedinih
privrednih delatnosti.
Slobodnim delovanjem zakona
ponude i tražnje na pijacama se stvaraju zdravi
odnosi između prodavca i kupaca, podstiče se
međusobna utakmica između prodavaca, a u isto
vreme na strani potrošača podstiče
se želja za što uspešnijom kupovinom. Svemu ovom
sigurno doprinosi i neposredna mogućnost izbora
robe, svežina robe i masovna ponuda.
Pijaca kao mesto prodaje u
savremenim uslovima, postaje sve više mesto
borbe za naklonost potrošača.
Pijaca ima otvorenih i
zatvorenih, u centru grada i na periferiji. Ima
zelenih pijaca, kvantaških, stočnih i robnih.
Ima starih i novih pijaca. Ima skupih i
jeftinih, bolje ili slabije snabdevenih. Jednom
rečju, ima raznih pijaca, ali nema nepotrebnih
pijaca. Sve su pijace potrebne i iz potrebe i
nastaju.
Pijace su svojevrsni mravinjak
različitih htenja i mogućnosti, posebni vizuelni
događaj za posmatrača, izvor prihoda za
prodavca, tržište za plasman robe proizvođača,
značajan potrošač porodičnog budžeta, briga i
ponos svakog grada, mesto za razmene
informacija, ventil za ljudska raspoloženja i
neraspoloženja. U kriznim periodima pijace
omogućavaju svojevrstan način preživljavanja
siromašnih slojeva stanovništva jer su to
prostori sa hajfleksibilnijim cenama proizvoda.
Tu nema utvrđenih cenovnika, nema prijemnica
niti otpremnica robe, nema popisa zaliha, ni
režijske radne snage. Na pijačnim tezgama nema
propisanog radnog vremena (izuzev globalnog
radnog vremena pijace kao objekta). Radno vreme
traje dok se roba ne proda.
Pijace su prodajna mesta koja
sama nastaju. Tamo gde nema izgrađene pijace, a
postoji potreba za tim, niču divlje pijace.
Svaka divlja pijaca ukazuje na prostor gde treba
izgraditi pijacu.
U Beogradu postoji veliki broj
pijaca, što je i prirodno za veliki grad. Sve
beogradske pijace su osobene i ni jedna ne liči
na drugu. Svaka pijaca ima svoju dušu, a nju
čini kako obim robe i struktura prodavaca, tako
i broj i struktura kupaca koji se na njoj
snabdevaju. Beograđani vole svoje pijace. One su
im navika i potreba. Jednom rečju, pijace su
sastavni deo beogradskog života.
Odlomak iz knjige "Beogradske gradske pijace"
JKP Beogradske pijace
Beograd 1999.
|
